28 april 1945 München-Giesing

Op deze dag begint de evacuatiemars. Dat is een eufemisme voor ‘dodenmars’. Wie niet meer verder kan, wordt zonder pardon doordgeschoten. Een foto van deze dodenmars, die ik graag hier had willen plaatsen, blijkt eigendom te zijn van een professioneel Duits bedrijf dat geld vraagt voor het gebruik ervan. Helaas zijn er geen andere foto’s bekend. Een poging om het kosteloos te mogen gebruiken op Wikipedia is recent (23 juni 2020) door dit bedrijf afgewezen. Het bedrijf is bereikbaar via akg images en is gevestigd in Berlijn.

Ongeveer twintig vrouwen zijn ziek achtergebleven. Een aantal in het Stammlager en een aantal in kamp in München-Giesing. De Amerikanen zijn in aantocht. Het is ook de dag dat Hittler huwt met Eva Braun.

Regelmatig regent het. De bedoeling is om ongeveer 30 kilometer per dag te lopen en zo in een aantal dagen bij een dal te komen, waar de Duitsers het plan hebben iedereen te verdrinken. De wandelsnelheid is laag. Men haalt geen 30 kilometer op de eerste dag. Ook daarna niet.

Paul Boosman zoon van Tiny Boosman (politieke gevangene) maakte deze foto ten zuiden van het kamp van het Agfacommando. This memorial was installed in 2001 and is a 2001 work of Hubertus Pilgrim (Wikipedia)

Zie filmfragment: Dodenmars.

Het weer lijkt veel op dat van 75 jaar tevoren. Soms zon en soms en vaker regen. In Zuid-Duitsland staan langs de route waarlangs in 1945 de gevangenen van de dodenmarsen liepen, afgietsels van een beeldengroep die aan hun tocht herinnert.

28 april 2020 en 2021 Gouda:

Vanavond was de grote generale repetitie van het theaterstuk “Overleveren is herinneren” gepland. Die repetitie en de voorstellingen gaan helaas niet door. het wordt door de coronacrisis een jaartje later. Maar ook in april 2021 gaan de generale repetitie en de voorstellingen niet door. Pas in 2022 wordt het stuk gespeeld.

28 april 2022 Gouda

Op deze avond krijgen alle actrices en medewerk(st)ers eerst een presentje van regisseur Peter Meijer, die als regisseur en scriptschrijver het boek heeft omgezet in een groots theaterstuk met 28 actrices. Geen bewakers, SS’ers en bewaaksters. Louter vrouwenrollen van de Nederlandse gevangenen. De zaal loopt half vol. Reden: de kaartjes voor de voorstellingen waren snel uitverkocht en vanavond wordt een helft van de zaal gevuld met publiek. Voor details zie Theater.

29 april 1945 Wolfratshausen:

De kerk in Wolfratshausen. (foto Paul Boosman, zoon van de politieke gevangene Tiny Boosman)

Aan het eind van deze dag zijn de vrouwen uitgeput en gaan bij een kerkje zitten. Ze kunnen niet meer verder en gaan niet meer verder. Dorpelingen kijken toe. De vrouwen weigeren de commando’s op te volgen. Met de dorpelingen als getuige durven de soldaten geen bloedbad aan te richten. Uiteindelijk zoekt de commandant een overnachtingsplaats. De vrouwen gaan ook de volgende dag niet verder, maar blijven bij boer Walser.

Foto genomen door Paul Boosman in 2012. Zijn moeder Tiny was een van de politieke gevangenen. (collectie Boosman)

Terug naar Blog Archief WO2